دانشکده مذاهب دانشگاه ادیان و مذاهب
FA
 

بررسی قاعده سبق از دیدگاه مذاهب خمسه و انطباق آن بر اصل هشتم قانون اساسی

 
تاریخ انتشار: 1400/09/01    تعداد بازدید: 42

بررسی قاعده سبق از دیدگاه مذاهب خمسه و انطباق آن بر اصل هشتم قانون اساسی

جلسه دفاع از پایان‌نامه کارشناسی ارشد سرکار خانم الهام شیرشاهی با عنوان «بررسی قاعده سبق از دیدگاه مذاهب خمسه و انطباق آن بر اصل هشتم قانون اساسی» برگزار شد.

جلسه دفاع از پایان‌نامه کارشناسی ارشد سرکار خانم الهام شیرشاهی با عنوان «بررسی قاعده سبق از دیدگاه مذاهب خمسه و انطباق آن بر اصل هشتم قانون اساسی» با حضور استاد راهنما جناب آقای دکتر مهدی نوروزی و استاد مشاور جناب آقای مهدی صداقت و استاد داور جناب آقای حسن‌آقا خرمی‌آرانی و حجت‌الاسلام جواد لطفی برگزار شد.

 

 

 

 

 

 

 

چکیده:

 حق سبق ، برگرفته از  روایت  «من سبق إلی ما لم یسبقه أحد فهو أولی به» می‌باشد که در فقه به آن قاعده سبق گفته میشود .
این قاعده، منتج عقلائی است زیرا قبل از  اسلام هم رایج بوده پس مختص اسلام نیست  و درزمره عبادات شرعی قرار ندارد ،بلکه ارتکازیست،اما شرع مقدس  آنرا تایید نموده است.البته ، در این باب نظرات مختلف است ولی در کل از دیدگاه فقهاء مذاهب خمسه اسلامی ، هرشخصی بر چیزی زودتردست یابد نسبت به دیگران ،در استفاده از آن،  اولی تر  است و هیچکس  نمی تواند او را از این حق محروم کند ،در صورت مزاحمت ، طبق اصل  هشتم قانون اساسی ، شخص مزاحم   نهی از منکر شده  ودر مواقع لزوم به مراجع قضایی ارجاع  داده میشود.
  تفاوتهای  موجود در نظرات صاحب نظران ،  مانع از امر اجماع میان فقها  نشده است . توجه به این امر که قاعده تنها موجب اولویت در انتفاع است از مشترکات عمومی ومنابع طبیعی مثل معابر و اماکن عمومی ، مساجد و مشاهد مشرفه و حسینیه ها ،مدارس و پلها و کاروانسراها ،بازارهابا شرایط خاص و نهرها و آبهای کوچک ،معادن ...  و مالکیت ایجاد نمی کند،ومستقل است اما قواعد مشابه چون حیازت ، احیا و تحجیر که در پی این قاعده ایجاد می شوند  ،مالکیت آور خواهند بود البته به شرطه ها و شروطه ها.
از نگاه اصل هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ، که در واقع نظام نظارت بر حقوق مدنی اشخاص و اجتماع در سطوح مختلف است ،  اشخاص با استفاده از این قاعده می‌توانند با سبقت جستن بر متخلفان  از وقوع منکرات اجتماعی ،همچون سگ گردانی  ، حضور مختلط گروه های ورزشی در پارک ها و تفرج گاه ها ، ونیز از حضور دستفروشان  اقلام حرام چون  فروش  مواد مخدر و الکل و…. در معابر عمومی ،پیشگیری ویا ازاله منکر و حتی ایجاد معروف نمایند.

 



نظرات
نام
پست الکترونیک
کد امنیتی
Captcha
دانشکده مذاهب دانشگاه ادیان و مذاهب


نشانی: ایران - قم - پردیسان
تلفن: 32802610 25 98+
فکس: 32802627 25 98+
کد پستی: 3749113357
صندوق پستی: 37185 - 178
پست الکترونیکی: info@urd.ac.ir
سامانه پیامکی: 3000135789

دانشکده ها

دانشکده شیعه شناسی
دانشکده ادیان
دانشکده مذاهب
دانشکده فلسفه
دانشکده زن و خانواده
دانشکده عرفان
دانشکده مجازی

خدمات فناوری اطلاعات

سامانه جامع آموزش
سامانه آموزش مجازی
سامانه پذیرش دانشجو
سامانه نشریات دانشگاه
پست الکترونیک
فروش اینترنتی کتاب
کتابخانه دیجیتال

بیانیه رسالت

دانشگاه ادیان و مذاهب، نخستین دانشگاه تخصصی ادیان و مذاهب در ایران، برخاسته از حوزه علمیه، ضمن شناخت ادیان و مذاهب و تعامل و گفت و گو با پیروان آنها با تکیه بر مشترکات، در جهت همبستگی انسانی، تقویت صلح، کاهش آلام بشری، گسترش معنویت و اخلاق و معرفی عالمانه اسلام بر اساس آموزه های اهل بیت علیهم السلام به پژوهش و تربیت نیروی انسانی متخصص اقدام می نماید.

طراحی، توسعه و پشتیبانی: کویر سبز